‘Iedereen kan in actie komen voor gezonde lucht’

Voor Ingrid Bakker (62) is ademhalen niet vanzelfsprekend. Ze heeft meer last van astma als de lucht vervuild is. Toen ze las dat de luchtkwaliteit in haar woonplaats Krimpen aan den IJssel heel slecht is, besloot ze haar stem te laten horen.

‘Astma speelt al sinds mijn jeugd een grote rol. In mijn puberteit leek het over te gaan, maar rond mijn veertigste werd het erger. Ademhalen kost me veel energie. ‘s Ochtends kan ik me nog goed voelen, maar later in de middag gaat bij mij vaak het lampje uit. Mist, kou, parfum of houtrook – het zijn allemaal dingen die mijn longen niet fijn vinden. Zeker niet als het windstil is, dan blijft het allemaal zo hangen. Tijdens oud en nieuw of bij dichte mist blijf ik sowieso binnen, want dan is de lucht gewoon te vervuild.'

Afgekeurd

‘Al bijna mijn hele leven woon ik in Krimpen aan den IJssel. Ik werkte jarenlang in de techniek en later in het wegbeheer. Daarnaast zat ik vijftien jaar in de gemeenteraad voor de PvdA. Helaas ben ik op een gegeven moment afgekeurd door mijn astma, maar stilzitten past niet bij me. Daarom geef ik nu historische wandelingen door het dorp. Mensen vinden het altijd verrassend hoeveel geschiedenis
Krimpen heeft.’

Er moest iets gebeuren

‘Lange tijd had ik geen idee hoe de luchtkwaliteit in Krimpen is. Het is een groene gemeente en we hebben hier weinig industrie en geen veehouderijen. Dus hoe erg kan het zijn? Totdat ik in de lokale krant een artikel las over een onderzoek van het tv-programma Pointer. Daaruit bleek dat Krimpen aan den IJssel op plek 15 stond van gemeenten met de slechtste luchtkwaliteit in Nederland. Dat bericht sloeg in als een bom. Nooit gedacht dat het hier zo slecht was. Toen wist ik: er moet iets gebeuren.

Ingrid Bakker in de raadszaal van Krimpen aan den Ijssel

Inspreken in de gemeenteraad

Omdat ik al vrijwilliger ben bij Longfonds, voelde het logisch om in actie te komen. Eerder had ik me al ingezet voor rookvrije speeltuinen. Gezonde lucht is voor iedereen belangrijk, maar zeker voor mensen met een longziekte. Het nieuws van Pointer gaf het laatste zetje om naar de gemeenteraad te stappen. Ik wist gelukkig hoe dat werkt door mijn werk in de gemeenteraad. Via de griffier meldde ik me aan om ‘in te spreken bij de raad’, zoals dat heet. Elke inwoner kan dat doen, ook als je zelf geen raadslid bent. Je krijgt een aantal minuten om je verhaal te vertellen, dus een goede voorbereiding is belangrijk.’

‘Bereid je verhaal goed voor en gebruik eventueel cijfers van Longfonds’

Een goed begin

‘Tijdens mijn inspraak vertelde ik wat vervuilde lucht met mij doet. En met de 1,2 miljoen andere Nederlanders met een longziekte. Daarnaast riep ik de gemeente op om het Schone Lucht Akkoord te ondertekenen. Dat hebben bijna alle omliggende gemeenten al gedaan: Rotterdam, Capelle aan den IJssel en Krimpenerwaard. Alleen Krimpen nog niet. Onbegrijpelijk, vind ik dat.

Het was best spannend om in te spreken. Ik kreeg weinig reacties vanuit de raad, dat vond ik jammer. Een tijdje later zat ik om de tafel met de wethouder en een beleidsambtenaar. In dat gesprek gaven ze toe dat de luchtkwaliteit aandacht verdient. Ze beloofden het Schone Lucht Akkoord te gaan ondertekenen. Dat akkoord is belangrijk, want het helpt gemeenten om de luchtkwaliteit te verbeteren. Ook zeiden ze dat gezonde lucht een plek krijgt in de nieuwe gezondheidsnota. Het is afwachten of dat echt gebeurt, maar er wordt in elk geval over gepraat. Dat is al een begin.’

Uitzicht over natuurgebied De Zaag in Krimpen aan den IJssel, met uitzicht op de skyline van Rotterdam

Genoeg te doen

‘De vervuiling in Krimpen komt deels uit Rotterdam overwaaien. Ook het verkeer speelt een grote rol. Sinds de bussen hier elektrisch zijn, zie ik al verschil: de roetaanslag op mijn balkon is veel minder geworden. Toch is er nog genoeg te doen. Meer 30-kilometerzones zouden helpen, en vooral: strengere regels tegen houtstook. Dat ligt gevoelig, maar houtstook zorgt voor veel vieze lucht.

Stookwijzer

In sommige steden, zoals Eindhoven, mag je niet meer stoken als de Stookwijzer code oranje of rood aangeeft. Dat zou hier ook mogen gebeuren. Het is belangrijk om dan ook goede voorlichting te geven over de gevaren van houtstook, want veel mensen weten niet hoe slecht het is voor onze gezondheid.’

‘Veel mensen weten niet hoe slecht houtstook is voor onze gezondheid’

Je stem maakt uit

‘Zelf probeer ik mijn steentje bij te dragen. Ik stook geen hout, gebruik geen parfum, en ik rijd inmiddels een elektrische auto. Kleine stappen, maar ze helpen. Het mooiste is dat iedereen iets kan betekenen. Niet iedereen hoeft alles tegelijk goed te doen, maar als we allemaal iets doen, komen we al een eind.

Veel mensen denken dat hun stem niets uitmaakt, maar dat klopt niet. Wie zich zorgen maakt over de luchtkwaliteit, kan zich gewoon melden bij de gemeenteraad. Zoek op de website van je gemeente
wanneer de vergaderingen zijn en stuur een bericht naar de griffier dat je wilt inspreken. Bereid je verhaal goed voor – vertel wat het met jóu doet, en gebruik eventueel cijfers van Longfonds. Zo heb ik het ook gedaan.’

Gezonde lucht voor iedereen

‘Na mijn inspreekmoment stond ik ineens in de lokale krant en werd ik geïnterviewd door de lokale radio. Dat gaf weer extra aandacht aan het onderwerp. De reacties waren bescheiden, maar dat maakt niet uit. Zolang erover gepraat wordt, beweegt er iets.

Uiteindelijk draait het allemaal om één ding: iedereen moet gezonde lucht kunnen inademen. Luchtvervuiling zie je niet, maar je voelt het wel. Mensen zonder longziekte merken het misschien minder snel, maar het raakt iedereen. Bij de gemeenteraadsverkiezingen op 18 maart 2026 neem ik het onderwerp ‘schone lucht’ zeker mee in mijn stemkeuze, en ook de Rookvrije Generatie.’