Doneer nuBestel gratis
Long-op-een-chip - Duur: 02:08 De oplossing voor kapotte longen?

Long-op-een-chip

Onderzoekers van de universiteiten van Twente, Leiden en Rotterdam staan aan de start van baanbrekend onderzoek: long-op-een-chip. Het doel is longweefsel te kweken op een chip. Daarmee kunnen onderzoekers medicijnen testen om kapotte longen te repareren

Dr. Andre Poot werkt samen met andere wetenschappers aan de long-op-een-chip: een klein apparaatje van kunststof dat maar een paar vierkante centimeter groot is. Aan de binnenkant kunnen levende longcellen worden gekweekt. ‘Je hebt daardoor als het ware een stukje levend longweefsel tot je beschikking’, zegt Poot. 'Dat biedt fantastische nieuwe mogelijkheden om medicijnen te testen waarmee longen gerepareerd kunnen worden.' 

Dag en nacht ben ik afhankelijk van zuurstof. Na 20 meter lopen moet ik op adem komen. Ik hoop op een oplossing voor kapotte longen.
Carl Meerholz, heeft COPD
Wilt u ook een oplossing voor kapotte longen? Help mee!

Langs die longcellen in de chip lopen twee kanalen. Door één kanaal stroomt lucht. Aan de andere kant van het longweefsel zit een kanaal waarin een vloeistof stroomt die veel lijkt op menselijk bloed. De longcellen zorgen ervoor dat er zuurstof uit de lucht wordt gefilterd en in de vloeistof belandt. Omgekeerd halen de cellen koolstofdioxide uit bloed, die de chip vervolgens ‘uitademt’. ‘In het apparaatje wordt daardoor nagebootst wat er gebeurt in de longblaasjes’, zegt Poot.

NET EEN ECHT LONGBLAASJE

Longblaasjes zijn de allerkleinste onderdelen van de longen, maar misschien ook wel de allerbelangrijkste. Het zijn een soort bolvormige zakjes die aan het uiteinde van de longen zitten en in verbinding staan met bloedvaten. Ze zorgen ervoor dat de zuurstof die we inademen wordt opgenomen door ons bloed en dat we koolstofdioxide uitademen.

Er zijn al vaker ‘longchips’ gebouwd. Maar daarin zaten platte stukjes longweefsel. In het ontwerp van Poot en zijn collega’s van verschillende universiteiten vormen de longcellen een membraan met een gebogen vorm. ‘Het longweefsel heeft daardoor de vorm van een echt longblaasje, waardoor we de processen in de longen nog beter kunnen nabootsen.’

MEDICIJNEN TESTEN

De long-op-een-chip is in de eerste plaats bedoeld om medicijnen op te testen; nieuwe medicijnen die schade in de longen moeten repareren. Er kunnen namelijk geneesmiddelen worden ‘toegediend’ aan de bloedbaan van het apparaatje. Aan de reactie van de longcellen in de chip kunnen wetenschappers zien hoe de longblaasjes van mensen ongeveer zouden reageren op het medicijn.

‘Als geneesmiddelen in het apparaat al niet werken, hoeven we het middel ook niet meer op dieren of mensen te testen. Het mooie is dat we door de long-op-een-chip in de toekomst dus veel sneller en efficienter medicijnen kunnen ontwikkelen.’

EERSTE STAP

Binnen het project van vier jaar hopen Poot en zijn collega’s de long-op-een-chip werkend te hebben. ‘We gaan het longweefsel met de gebogen vorm eerst in kweekbakjes laten groeien. Pas als dat lukt, kunnen we het weefsel in de longchips kweken.’

Hij hoopt dat het maken van het apparaatje in de toekomst een stuk eenvoudiger wordt. Zo eenvoudig dat ooit voor alle longpatiënten een persoonlijke long-op-een-chip kan worden gemaakt. ‘Met hun eigen longcellen. Dan kun je precies voorspellen hoe iemand zal reageren op bepaalde medicijnen, zonder dat je ze hoeft toe te dienen.’

Zijn grootste droom is echter een kunstlong: longweefsel uit het laboratorium dat artsen kunnen transplanteren naar het lichaam van mensen met longziekten. Poot zal dat orgaan niet zelf ontwikkelen, zo realistisch is hij wel. ‘Als de kunstlong er al komt, duurt dat nog vele jaren.’ Wel hoopt hij een kleine bijdrage te leveren met zijn onderzoek. ‘We zullen proberen om meerdere laagjes van longcellen, misschien wel tien, op elkaar te kweken.’ Als dat lukt, ontstaat er een stevig stukje long. ‘Je zou dat kunnen zien als een eerste stap op weg naar een kunstlong. Daar zou ik al heel blij mee zijn.’ 

Gratis nieuwsbrief

Blijf op de hoogte van het laatste nieuws over:

  • behandeling van longziekten
  • werk van het Longfonds
  • ontwikkelingen in onderzoek
  • tips om uw longen gezond te houden
Aanmelden